Hüzzam makamı
Si’nin bir koma pesi olan Segâh perdesinde karar veren bileşik bir makam. Nevâ’daki yarım kararı Hicaz renklidir (Nevâ, Hisar, Eviç); Segâh’taki tam kararında genellikle yeden Kürdî (La bakiye diyez) kullanılır. Çârgâh, Nevâ ve Gerdaniye dışındaki bütün dereceler koma sesi olduğu için Boehm klarnet için en zor makamlardan biridir.
Kısaca
- Karar (durak)
- Segâh (Si)
- Güçlü
- Nevâ (Re)
- Yeden
- Kürdî (La♯)
- Seyir
- inici–çıkıcı
- Donanım
- Si koma bemol (1 koma), Mi bakiye bemol (4 koma), Fa bakiye diyez (4 koma)
- Dizi
- yerinde bir Hüzzam beşlisine Eviç perdesinde bir Hicaz dörtlüsünün (ve Nevâ’da bir Hümayun dizisinin) eklenmesiyle oluşur
Dizi, perde perde
Türk müziği notasında yazıldığı gibi. Her notanın altında varsa koma arızası ve klarnetteki en yakın nota, Boehm parmak pozisyonuyla.
-
1 Si
Si koma bemol (1 koma)
Klarnette: Si4
-
2 Do
Klarnette: Do5 · yazıldığı gibi
-
3 Re
Klarnette: Re5 · yazıldığı gibi
-
4 Mi
Mi bakiye bemol (4 koma)
Klarnette: Mi♭5
-
5 Fa
Fa bakiye diyez (4 koma)
Klarnette: Fa♯5
-
6 Sol
Klarnette: Sol5 · yazıldığı gibi
-
7 La
La bakiye diyez (4 koma)
Klarnette: La♯5
-
8 Si
Si koma bemol (1 koma)
Klarnette: Si5
Klarnette koma sesleri
Boehm klarnette koma arızaları için anahtar yoktur. Çalgıcılar en yakın notanın pozisyonunu alır ve sesi dudakla ya da alternatif bir pozisyonla eğip makamın rengini kulakla bulur. Yukarıdaki dizi hangi seslerin buna ihtiyaç duyduğunu gösterir.
Dizek’te Hüzzam
Hüzzam makamında bir eser tararken tarama ekranında makam olarak “Hüzzam — Mi♭ Fa♯ (koma bemolü yuvarlanır)” seç. Dizek koma arızalarını en yakın diyez ve bemollere yuvarlar, istersen nota adlarını Türkçe yazar ve Sol klarnet dahil kendi klarnetin için aktarır.
Hüzzam makamında bir sayfanın fotoğrafını çek, bu akşam çal
Dizek’i edinKaynaklar
Makam bilgileri Arel–Ezgi–Uzdilek sistemine göre, TDV İslâm Ansiklopedisi ve Klarnet Park’ın anlatımıyla.